OPIS BIBLIOGRAFICZNY:
Potwierdzenie przywileju króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego dla młynarzy łomaskich (25 II 1670 r.) przez króla Jana III Sobieskiego, b.m., 8 kwietnia 1677 r., kopia XIX w.
Archiwum Państwowe w Siedlcach, Dokumenty rodziny Szenejków z byłego powiatu Biała Podlaska, sygn. 10, s. 1-4.
Wyd: A. Rogalski, Najstarsze dokumenty rodziny Szenejków w zbiorach AP w Siedlcach, „Prace Archiwalno-Konserwatorskie”, 1999, z. 11, s. 5–25; idem, Najstarsze dokumenty rodziny Szenejków w zbiorach AP w Siedlcach cz. 2, "Echo Studzianki", 2017, r. 9, nr 3(33), s. 15-19.
TREŚĆ DOKUMENTU
Jan III z Bożej łaski Król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, podolski, podlaski, inflantski, smoleński, siewierski i czerniehowski
Oznajmujemy niniejszym listem naszym, wszem wobec i każdemu z osobna, komu o tym wiedzieć należy i napotym wiedzieć będzie należało, iż pokładany był przed nami list pargaminowy, ręką najiaśniejszego niegdyś pamięci Michała, Króla polskiego, antecessora naszego podpisany i pieczęcią wielką W[ielkiego] Ks[ięstwa] Litewskiego stwierdzony. Cały, zdrowy, nienaruszony i żadnemu podejrzeniu niepodlegający. I suplikowano nam, abyśmy tenże list powagą naszą królewską stwierdzili i zmocnili, którego to listu tekst taki jest: „Michał z Bożej łaski Król Polski, w[ielki] ks[iążę] litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, kijowski, wołyński, podlaski, podolski, inflantski, smoleński, siewierski i czerniehowski. Oznajmujemy niniejszym listem naszym wszem wobec i każdemu z osobna, komu o tem wiedzieć należy, iż produkowany był przed nami list papierowy ręką wielmożnego Aleksandra Hilarego Połubińskiego, marszałka wielkiego W[ielkiego] Ks[ięstwa] L[itewskiego], w ekonomiej naszej brzeskiej administratora, podpisany i pieczęcią stwierdzony; cały, zdrowy, nienaruszony i żadnemu podejrzeniu niepodlegający i suplikowano nam, abyśmy tenże list powagą naszą królewską aprobowali, stwierdzili, który to list słowo tako się w sobie ma: «Aleksander Hilary Połubiński, marszałek wielki W[ielkiego] Ks[ięstwa] L[itewskiego], wołkowyski, dobruski(!)[1], jezerzyński, walęcicki(!)[2], starosta ekonomiej brzeskiej administrator. Wiadomym czynię komu o tym wiedzieć teraz i napotym wiedzieć należało, iż to jedynie mam u siebie usiłowanie, aby dobra JKMci stołowe, w administracji moiej zostające, wraz brały pomnożenie i w lepszą wprawowały się rezę i ozdobę. Tedy patrząc na dezolacyją i ruinę wielką młynów w kluczu łomaskim, do tejże ekonomii brzeskiej należącym będących, które podczas [s. 2] inkursji nieprzyjaciół różnych fundius są zniesione, tedy do należytego te dobra chcąc przywieść prowentu i porządku, pozwoliłem tem niniejszym posesorom własnym kosztem i sumptami reparować i do nich gronta pewne, za ich własne pieniądze kupione czasy wiecznemi przyłączyć i inkorporować, a osobliwie Naum Sacewicz, młyn w Wiskach na rzece Zielawie z gruntu wystawił i włókę roli pod Łomazami miastem z pewnemi morgami i placami kupił. Ita uro[dzony] Pikaczewic na tejże rzece i groble restaurował i włókę grontu do tego kupił. Item Dawid Zieniewicz tamże młyny dwa po jednem kole kupiwszy na rzece Lubnie z włóką roli i morgami pod miastem na grobli z włóką roli i morgami kupił. Tudzież w Łomazach Wawrzeniec Czapski młyn na tejże rzece Zielawie i grobli włóką roli i morgami do niej należytemi w Studziance Hrycy i Lewko Szenejkowie na jednej rzece i grobli po jednem kole dwa wystawili młyny i włók dwie tamże w Studziance do tych młynów przyłączone mają restaurować i własnym swojem kosztem każdy z osobna pokupili. Także J.K. Bielecki młyn na odnodze rzeki Zielawy we wsi Ortelu z włóką roli i morgami kupili i znaczny na to koszt wszyscy łożyli, co facultas potebit z rewizyi lustratorskiej lub komisarskiej, względem którego pozwolenia wzwyż mianowane młyny teraźniejsi posesorowie i ich sukcesorowie ze wszystkiemi polami, gruntami, morgami, lasami, borami, sianożeńcami, gajami, tak we wszystkich polach, jako i extra miasta leżących, ze wszystkiemi innemi przyległościami i przynależytościami lubo tu niewyrażonymi, tako oni sami, jako też i sukcesorowie mieć, używać i trzymać będzie bez wszelkich robocizn, czynszów, składek podatków miejskich płacenie excepto uchwały sejmowej. Nadto do grobli naprawienia tych wszystkich młynów wyżej mianowanych, wszystkich włości obowiązuje, co, aby większy walor i moc mieć mogło, tymże młynarzom aprobatą do KJMci tego konsensu mego otrzymać pozwalam ręką własną, przy pieczęci podpisując się w Łomazach dnia 23 grudnia 1672 r.».
My tedy do pomienionej supliki łaskawie skłoniwszy się list we wszystkich jego punktach, artykułach i kondyciach approbować stwierdzić umyśliliśmy, jakoż tem listem naszym aprobujemy, stwierdzamy i umacniamy, chcąc [s. 3] mieć koniecznie i pomienione młynarze i ich potomkowie przy spokojnej tych młynów posesyi, także gruntów, morgów, placów, naddawków i wszystkich majętności do nich należących czasy wiecznemi zostawali, do żadnych ciężarów, tako dworskich i miejskich danin, podwod, czynszów i innych, excepto tak oni sami, jako i ich potomkowie nie należeli, wyjąwszy zwyczaj na dwie miarki do skarbu z każdego młyna, według lustracyi należące do dworu naszego oddawać i ponowić powinni będą. Nadto do naprawienia grobli u tych młynów, tak miasto samo Łomazy, jako włości okoliczne władzą naszą królewską obowiązujemy. Po zejściu jednak tych młynarzów i potomków ich, nie pierwej pomienionych młynów potomkowie i sukcesorowie ustąpić powinni będą, aż ich summa oryginalna według taksy komisarzów i rewizorów naszych na te młyny i na majętności wszystkie nasze wyłożona cale i zupełnie oddana i wyliczona będzie. Na co dla lepszej wiary ręką naszą przepisawszy, pieczęć naszą W[ielkiego] Ks[ięstwa] Lit[ewskiego] przycisnąć rozkazaliśmy.
Dań w Warszawie dnia 25 m[iesią]ca lutego roku pańskiego 1670, panowania naszego roku czwartego. Michał Król, miasto pieczęci ks[iądz] Dobrogost Madaliński, skarbu kor[onnego] i JKMci naywyższy pisarz”.
I tako my, Jan III Król, do przerzeczoney supliki łaskawie skłoniwszy się, wzwyż wpisany list we wszystkich kondycjach, artykułach, punktach, klauzulach jako słuszny i prawdziwy aprobować, stwierdzić i zmocnić umyśliliśmy, jakoż niniejszem listem naszym aprobujemy, stwierdzamy i zmacniamy, chcąc mieć koniecznie, aby wzwyż opisanych młynarzów i potomków przy spokojnej tych dóbr posesyi i wszystkich majętności ich zachowali. Także od wszelakich składek, danin, podatków i innych ciężarów i eksakli cale uwalniamy, powagą naszą królewską existo prowentu, do dworu naszego łomaskiego należącego – ten zwyczajnie ponosić powinni będą. Co dla lepszej wiary ręką naszą podpisawszy i pieczęć W[ielkiego] Ks[ięstwa] L[itewskiego] przycisnąć rozkazaliśmy dnia 8 kwietnia roku pańskiego [s. 4] 1677 panowania naszego trzeciego – –
[1] Pomyłka kopisty – powinno być: bobrujski
[2] Pomyłka kopisty – powinno być: wielatycki
Odczyt dokumentu: Aleksandra Gugała pod kierunkiem Marcina Pytla
Korekta: Artur Goszczyński